VIETSONIC • ความรู้ด้านเทคโนโลยีการผลิตเครื่องสำอาง

อิมัลชันคืออะไร และทำไมครีมบำรุงผิวหลายชนิดจึงมีโครงสร้างนี้?

ครีมบำรุงผิวหนึ่งกระปุกอาจดูเป็นเนื้อเดียวกัน แต่ภายในอาจมีทั้งวัฏภาคน้ำและวัฏภาคน้ำมัน วัตถุดิบสองกลุ่มที่ปกติผสมเข้ากันได้ยากนี้ถูกจัดให้อยู่ในโครงสร้างที่เรียกว่า อิมัลชัน การเข้าใจโครงสร้างนี้ช่วยอธิบายได้ว่าเหตุใดครีมจึงมีเนื้อเนียน เกลี่ยง่าย และเหตุใดกระบวนการผสมจึงส่งผลต่อคุณภาพของผลิตภัณฑ์

อิมัลชันครีมบำรุงผิวการทำอิมัลชันด้วยอัลตราโซนิก

กระปุกครีมบำรุงผิวสีขาวไม่มีฉลาก วางข้างเนื้อครีมที่ปาดไว้บนพื้นหลังสีอ่อน
เนื้อครีมที่มองเห็นด้วยตาเปล่าไม่ได้แสดงให้เห็นว่าวัฏภาคน้ำมันและวัฏภาคน้ำกระจายตัวอยู่ภายในอย่างไร

1. อิมัลชันคืออะไร?

อิมัลชันคือระบบที่ของเหลวชนิดหนึ่งกระจายตัวเป็นหยดเล็ก ๆ อยู่ในของเหลวอีกชนิดหนึ่งที่ผสมเข้ากันได้ยาก ในเครื่องสำอาง ตัวอย่างที่คุ้นเคยคือการรวมกันของน้ำมันและน้ำ

ส่วนที่เป็นหยดเล็ก ๆ เรียกว่า วัฏภาคกระจาย ส่วนของเหลวที่ล้อมรอบหยดเหล่านั้นเรียกว่า วัฏภาคต่อเนื่อง แม้ส่วนผสมจะดูสม่ำเสมอ แต่ในระดับขนาดเล็ก น้ำมันและน้ำยังคงอยู่แยกกันเป็นบริเวณต่าง ๆ

ลองนึกถึงขวดน้ำที่เติมน้ำมันลงไป เมื่อเขย่า น้ำมันจะกระจายเป็นหยดจำนวนมากชั่วคราว เมื่อวางทิ้งไว้ หยดเหล่านี้อาจรวมตัวกันและเห็นเป็นสองชั้นชัดเจนขึ้น สำหรับครีมบำรุงผิว สูตรและกระบวนการทำอิมัลชันได้รับการออกแบบมาเพื่อลดการเสียเสถียรภาพลักษณะนี้

การทำอิมัลชันต่างจากการละลาย: น้ำตาลละลายในน้ำเกิดเป็นสารละลาย ส่วนน้ำมันที่แตกเป็นหยดเล็ก ๆ ในน้ำเกิดเป็นอิมัลชัน ดังนั้น การที่ครีมดูเป็นเนื้อเดียวกันไม่ได้หมายความว่าวัตถุดิบทั้งหมดละลายแล้ว

2. สองโครงสร้างที่พบบ่อย: น้ำมันในน้ำและน้ำในน้ำมัน

การเรียกชื่ออิมัลชันขึ้นอยู่กับว่าวัฏภาคใดเป็นหยดและวัฏภาคใดล้อมรอบหยด โครงสร้างพื้นฐานสองแบบใช้สัญลักษณ์ O/W และ W/O โดย O หมายถึงน้ำมัน และ W หมายถึงน้ำ

ลักษณะน้ำมันในน้ำ — O/Wน้ำในน้ำมัน — W/O
โครงสร้างหยดน้ำมันกระจายตัวอยู่ในวัฏภาคน้ำหยดน้ำกระจายตัวอยู่ในวัฏภาคน้ำมัน
วัฏภาคต่อเนื่องวัฏภาคน้ำล้อมรอบหยดน้ำมันวัฏภาคน้ำมันล้อมรอบหยดน้ำ
แนวทางการออกแบบเนื้อสัมผัสมักใช้เพื่อให้ได้ผลิตภัณฑ์ที่เกลี่ยง่ายและให้ความรู้สึกค่อนข้างเบามักใช้เพื่อให้ความรู้สึกเข้มข้นด้วยน้ำมันและสัมผัสของชั้นเคลือบที่ชัดเจนกว่า
ข้อควรพิจารณาความรู้สึกขณะใช้ยังขึ้นอยู่กับชนิดของน้ำมัน สัดส่วนของแต่ละวัฏภาค สารสร้างโครงสร้าง และสูตรโดยรวม สัญลักษณ์ O/W หรือ W/O เพียงอย่างเดียวจึงไม่เพียงพอสำหรับเลือกผลิตภัณฑ์ให้เหมาะกับสภาพผิวแต่ละประเภท

แผนภาพเปรียบเทียบอิมัลชัน O/W ที่มีหยดน้ำมันในน้ำ กับ W/O ที่มีหยดน้ำในน้ำมัน
O/W และ W/O ต่างกันที่วัฏภาคของเหลวซึ่งล้อมรอบหยดที่กระจายตัว

3. ทำไมครีมบำรุงผิวหลายชนิดจึงมีโครงสร้างอิมัลชัน?

ผสานวัตถุดิบที่มีคุณสมบัติต่างกัน

สูตรครีมอาจต้องใช้ทั้งวัตถุดิบที่เหมาะกับวัฏภาคน้ำและวัตถุดิบที่เหมาะกับวัฏภาคน้ำมัน โครงสร้างอิมัลชันช่วยให้รวมวัตถุดิบเหล่านี้ไว้ในผลิตภัณฑ์เดียวกันได้ โดยต้องเลือกและเติมลงในขั้นตอนที่เหมาะสม

ตัวอย่างเช่น กลีเซอรินมักผสมในวัฏภาคน้ำ ขณะที่สารให้ความนุ่มผิวหลายชนิดอยู่ในวัฏภาคน้ำมัน การรวมสองวัฏภาคเข้าด้วยกันเปิดทางเลือกในการออกแบบสูตรได้มากกว่าการใช้น้ำมันหรือน้ำเพียงอย่างเดียว

ปรับสัมผัสขณะตักและเกลี่ยครีม

ผู้ใช้อาจชอบครีมเนื้อเบา เกลี่ยง่าย หรือครีมเนื้อข้นที่ให้สัมผัสนุ่มชัดเจนกว่า ผู้พัฒนาสูตรจึงปรับสัดส่วนของแต่ละวัฏภาค ชนิดของน้ำมัน และระบบสร้างโครงสร้างเพื่อให้ได้ประสบการณ์การใช้ตามเป้าหมาย

ความข้นไม่ได้ขึ้นอยู่กับปริมาณน้ำมันเพียงอย่างเดียว สารเพิ่มความหนืด ไข โครงสร้างที่เกิดระหว่างการทำให้เย็น และปฏิกิริยาระหว่างส่วนประกอบล้วนมีผลต่อการไหลของครีมได้

รักษาการกระจายตัวของส่วนประกอบในผลิตภัณฑ์

เมื่อออกแบบอิมัลชันอย่างเหมาะสม หยดที่กระจายตัวจะคงอยู่ในเนื้อพื้นของครีม ช่วยลดปัญหาที่ครีมแต่ละส่วนมีเนื้อสัมผัสต่างกันเนื่องจากการแยกวัฏภาค นี่เป็นเป้าหมายสำคัญของทั้งสูตรและกระบวนการผลิต

อย่างไรก็ตาม ประสิทธิภาพในการบำรุงผิวต้องประเมินจากผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป ลักษณะที่เนียน ความข้นสูง หรือชื่อเรียกว่า “อิมัลชัน” ยังไม่เพียงพอที่จะสรุประดับประสิทธิภาพได้

4. สารช่วยทำอิมัลชันช่วยให้น้ำมันและน้ำอยู่ร่วมกันได้อย่างไร?

สารช่วยทำอิมัลชันที่ใช้ทั่วไปหลายชนิดมีทั้งส่วนที่เข้ากันได้ดีกับน้ำและส่วนที่เข้ากันได้ดีกับน้ำมัน สารเหล่านี้จะรวมตัวบริเวณรอยต่อระหว่างสองวัฏภาค ช่วยให้เกิดหยดและลดการรวมตัวของหยดเข้าด้วยกัน

เพื่อให้ได้เนื้อครีมที่เหมาะสม ผู้พัฒนาสูตรอาจใช้สารช่วยเพิ่มเสถียรภาพหรือสารสร้างโครงสร้างด้วย ส่วนประกอบเหล่านี้มีผลต่อการเคลื่อนที่ของหยดและการไหลของระบบ ดังนั้น สารช่วยทำอิมัลชันและสารเพิ่มความหนืดจึงมีบทบาทต่างกัน แม้จะช่วยให้สูตรมีเสถียรภาพได้ทั้งคู่


แผนภาพสารช่วยทำอิมัลชันล้อมรอบหยดน้ำมัน โดยส่วนชอบน้ำมันหันเข้าด้านในและส่วนชอบน้ำหันออกด้านนอก
ภาพอธิบายสารช่วยทำอิมัลชันบนผิวหยดน้ำมันในระบบ O/W โดยไม่ได้แสดงสัดส่วนขนาดจริง

สูตรและอุปกรณ์ต้องทำงานร่วมกัน: แรงทางกลช่วยสร้างและลดขนาดหยด ส่วนระบบอิมัลชันที่เหมาะสมช่วยรักษาโครงสร้างหลังการประมวลผล การเพิ่มเวลาผสมเพียงอย่างเดียวไม่สามารถแก้ปัญหาความไม่เข้ากันของวัตถุดิบได้

5. อัลตราโซนิกช่วยในกระบวนการทำอิมัลชันได้อย่างไร?

ในการผลิต สามารถสร้างอิมัลชันได้ด้วยเครื่องกวน เครื่องโฮโมจีไนเซอร์ หรือวิธีอื่นที่เหมาะสม อัลตราโซนิกกำลังสูงเป็นแนวทางหนึ่งที่สามารถศึกษาทดลองเพื่อช่วยลดขนาดหยดในระบบน้ำมันและน้ำได้

เมื่อส่งคลื่นอัลตราโซนิกเข้าสู่ของเหลวภายใต้สภาวะที่เหมาะสม จะเกิดคาวิเทชัน กล่าวคือ ฟองเกิดขึ้น สั่น และยุบตัว แรงทางกลเฉพาะจุดที่เกิดจากกระบวนการนี้อาจช่วยให้หยดขนาดใหญ่แตกเป็นหยดที่เล็กลง

ผลที่ได้ขึ้นอยู่กับสูตร สัดส่วนน้ำมัน ระบบอิมัลชัน สภาวะการประมวลผล และการควบคุมอุณหภูมิ สำหรับครีมที่มีความหนืดสูง ต้องพิจารณาการเคลื่อนผ่านบริเวณที่ได้รับพลังงานด้วย ดังนั้น อาจเลือกทำในขั้นอิมัลชันหยาบหรือขั้นตอนที่เหมาะสมก่อนปรับเนื้อสัมผัสขั้นสุดท้าย


โพรบโฮโมจีไนเซอร์อัลตราโซนิกกำลังประมวลผลอิมัลชันสีขาวขุ่นในบีกเกอร์ทดลองพร้อมระบบควบคุมอุณหภูมิ
ภาพประกอบกระบวนการทำอิมัลชันด้วยโพรบอัลตราโซนิกในระดับทดลอง

หลังการทดลอง ต้องวัดขนาดและการกระจายขนาดของหยด รวมถึงติดตามความหนืดและเสถียรภาพของตัวอย่าง การใช้อัลตราโซนิกเพียงอย่างเดียวยังไม่พิสูจน์ว่าผลิตภัณฑ์มีขนาดระดับนาโน ซึมเข้าสู่ผิวได้ลึกขึ้น หรือให้ผลด้านความกระจ่างใสดีขึ้น อีกทั้งไม่ได้หมายความว่าจะใช้แทนสารช่วยทำอิมัลชันและระบบสารกันเสียได้โดยอัตโนมัติ

6. การประเมินอิมัลชันต้องพิจารณามากกว่ารูปลักษณ์ที่เนียนสวย

ตัวอย่างครีมที่เพิ่งผลิตอาจดูสม่ำเสมอ แต่ยังเปลี่ยนแปลงได้ระหว่างการเก็บรักษา การประเมินสูตรหรือเปรียบเทียบสภาวะการทำอิมัลชันจึงต้องติดตามหลายตัวชี้วัด แทนการสังเกตเฉพาะพื้นผิว

หัวข้อประเมินสิ่งที่ต้องติดตามความสำคัญ
โครงสร้างของหยดขนาดและการกระจายขนาดของหยด โดยใช้วิธีที่เหมาะสมตรวจสอบผลของกระบวนการทำอิมัลชันและการเปลี่ยนแปลงตามเวลา
เสถียรภาพทางกายภาพการแยกตัว การเกิดชั้น และการมีน้ำมันหรือน้ำอิสระภายใต้สภาวะทดสอบที่กำหนดตรวจหาสัญญาณการเสียเสถียรภาพของระบบ
ความหนืดและการไหลวัดภายใต้สภาวะอุณหภูมิและวิธีการที่สอดคล้องกันเปรียบเทียบเนื้อสัมผัสระหว่างตัวอย่างและช่วงเวลา
คุณภาพผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปค่า pH คุณภาพด้านจุลชีววิทยา ประสิทธิภาพระบบสารกันเสีย และตัวชี้วัดที่เหมาะกับสูตรประเมินปัจจัยที่ไม่สามารถยืนยันได้จากรูปลักษณ์ของครีม

เมื่อเปลี่ยนขั้นตอนการผลิต ควรเปรียบเทียบตัวอย่างทดลองกับตัวอย่างควบคุมที่เหมาะสม การไม่พบการแยกชั้นในช่วงสังเกตสั้น ๆ ยังไม่เพียงพอที่จะยืนยันอายุการเก็บรักษาของผลิตภัณฑ์

7. คำถามที่พบบ่อย

ครีมบำรุงผิวทุกชนิดเป็นอิมัลชันหรือไม่?

ครีมบำรุงผิวหลายชนิดมีโครงสร้างอิมัลชัน แต่ผลิตภัณฑ์ดูแลผิวยังมีรูปแบบเจลและสูตรปราศจากน้ำด้วย จึงควรพิจารณาสูตรและโครงสร้างจริง แทนการคาดเดาจากชื่อเพียงอย่างเดียว

ครีมยิ่งข้น อิมัลชันยิ่งมีเสถียรภาพหรือไม่?

ความข้นอาจช่วยลดการเคลื่อนที่ของหยด แต่ยังไม่เพียงพอที่จะสรุปเสถียรภาพ ผลิตภัณฑ์ที่ข้นยังอาจแยกวัฏภาคหรือเปลี่ยนเนื้อสัมผัสได้ หากระบบอิมัลชันและสภาวะการผลิตไม่เหมาะสม

เซรั่มต้องทำอิมัลชันเหมือนครีมบำรุงผิวหรือไม่?

เซรั่มอาจอยู่ในรูปสารละลาย เจล หรืออิมัลชัน หากส่วนประกอบละลายอยู่ในวัฏภาคเดียวแล้ว อาจไม่จำเป็นต้องทำอิมัลชันระหว่างน้ำมันกับน้ำ ต้องระบุชนิดของระบบสูตรก่อนเลือกอุปกรณ์

ปรึกษาการประยุกต์ใช้อัลตราโซนิกในการผลิตเครื่องสำอาง

อิมัลชันช่วยรวมวัฏภาคน้ำมันและวัฏภาคน้ำไว้ในครีมบำรุงผิวหลายชนิด เพื่อให้โครงสร้างนี้ตอบโจทย์ผลิตภัณฑ์ ต้องพัฒนาสูตร ระบบอิมัลชัน และสภาวะการผลิตควบคู่กัน

หากธุรกิจของคุณกำลังศึกษาการทำอิมัลชันหรือโฮโมจีไนเซชันด้วยอัลตราโซนิก โปรดเตรียมข้อมูลชนิดของระบบ ความหนืด ขนาดการผลิตต่อชุด และตัวชี้วัดที่ต้องการปรับปรุง เพื่อพูดคุยกับ VietSonic.

ติดต่อปรึกษาด้านเทคโนโลยี: Mr. Hải — info.vietsonic@gmail.com.